Nông dân TPHCM trồng nhãn xuồng cơm vàng trên vùng đất "nhãn rừng"

Năm 1988, ông Lê Văn Tường cùng vợ rời quê hương "đất chật người đông" để vào Nam lập nghiệp. Hành trang của họ chỉ là hai bàn tay trắng và khát vọng đổi đời.

Năm 1993, vợ chồng ông đến Hòa Hiệp, vợ ông làm thuê lo bữa ăn, còn ông bắt đầu khai hoang, phát rẫy.

Bằng trực giác của người làm nông, ông Tường quyết định chọn vùng đất giáp sông Đu Đủ để lập vườn, bởi ông tin rằng "nước là quan trọng nhất cho việc trồng cây ăn trái".

Ban đầu, không có vốn, ông tỉa bắp, đậu để tích lũy. Sau đó, thông qua việc tìm hiểu và học hỏi, ông nhận thấy khu đất này trước kia có nhiều cây nhãn rừng, chứng tỏ thổ nhưỡng rất phù hợp.

Ông quyết định chọn cây nhãn da bò để bắt đầu, vì thời điểm đó nhãn da bò có giá bán rất cao (12.000 đến 15.000đồng/kg).

Ông Tường chia sẻ: "Năm 1997, gia đình tôi bắt đầu chuyển đổi cây trồng, xuống giống 500 cây nhãn trên diện tích khoảng 1,7ha. Đây là một cú liều, vì ở quê chỉ biết làm ruộng trồng khoai, không biết gì về cây ăn trái".

Quá trình học hỏi gặp nhiều khó khăn, thông tin về kỹ thuật rất hạn chế. Ông chủ yếu tự mày mò qua sách vở.

Sau hai năm vun trồng, ông Tường thu được vụ đầu tiên với 1,5 tấn nhãn, bán được giá 12.000đồng/kg.

Thành công bước đầu khiến ông vô cùng hạnh phúc, nhưng cũng là nguyên nhân khiến bà con tập trung trồng nhãn ồ ạt. Chỉ sau vài năm, nhãn bạt ngàn, dẫn đến tình trạng cung vượt cầu.

Thị trường lao dốc không phanh, giá nhãn rớt thảm hại, có lúc chỉ còn 1.500đồg/kg. Cùng lúc, bệnh dịch chổi rồng hoành hành, đẩy người làm nhãn vào cảnh "được mùa mất giá", nhiều người bắt đầu phá bỏ vườn nhãn.

Đứng trước công sức gầy dựng bao năm, ông Tường không đành lòng chặt bỏ, ông quyết định biến khủng hoảng thành cơ hội.

Khi Hội nông dân huyện Xuyên Mộc tổ chức lớp chiết ghép cây ăn quả, ông Tường đã tham gia và tự tay ghép chuyển đổi toàn bộ vườn nhãn da bò sang giống nhãn xuồng cơm vàng.

Ông Tường cho biết: “Chất lượng mới là yếu tố quyết định và tôi tự tin vào chất lượng nhãn xuồng cơm vàng tại vùng đất của mình, với trái to, vị ngon đặc trưng, vượt trội so với nhiều nơi, tuy nhiên việc tiêu thụ vẫn bế tắc do thương lái ép giá”.

Xây dựng thương hiệu trái cây đặc sản và chuỗi giá trị sản phẩm sạch

Ông Tường kể lại "Qua nhiều đêm trăn trở, tôi quyết định tạo cho mình một thương hiệu riêng". Đây là bước ngoặt quan trọng nhất trong sự nghiệp của ông.

Để kiến tạo thương hiệu độc quyền, ông tự thiết kế logo, lấy tên Minh Quang và đăng ký bảo hộ tại Cục Sở hữu trí tuệ ở Hà Nội.

Tiên phong về tiêu chuẩn an toàn, ông tự bỏ tiền thực hiện chương trình rau quả an toàn và được Công ty khử trùng FCC cấp chứng nhận VietGAP. Ông nhận thức rõ, chỉ có sản phẩm sạch, an toàn mới có thể thoát khỏi sự phụ thuộc vào thương lái.

Mở lối vào siêu thị, sau khi có đủ tiêu chuẩn về nhãn hiệu và vệ sinh an toàn thực phẩm, ông Tường trực tiếp tìm đầu ra cho sản phẩm.

Ông thành công ký hợp đồng với Hệ thống HTX TM Sài Gòn Co.op với 74 siêu thị trên cả nước và Cty TM Mega Market.

Nhờ đó, nhãn xuồng Minh Quang có giá ổn định, cao hơn thị trường từ 3.000 đến 5.000đồng/kg, mang lại doanh thu khoảng 2 tỷ đồng mỗi năm trên diện tích 3,4ha.

Nâng tầm bằng công nghệ, không dừng lại ở việc bán tươi, ông Tường còn đầu tư hệ thống sấy. Giải pháp nâng cao chất lượng sản phẩm nhãn xuồng cơm vàng sau thu hoạch bằng công nghệ sấy của ông đã đoạt giải Ba tại hội thi sáng tạo khoa học kỹ thuật tỉnh BR-VT năm 2020-2021.

Ông Nguyễn Phong Vũ, Chủ tịch Hội Nông dân xã Hòa Hiệp, TP HCM cho biết: “Từ thành công của bản thân, ông Tường không giữ bí quyết riêng, mà tích cực tư vấn kỹ thuật, chăm sóc, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, thời điểm làm hoa... cho bà con nông dân trong và ngoài tỉnh. Ngoài ra, ông Tường đã hỗ trợ và hướng dẫn 8 gia đình nông dân khó khăn thoát nghèo. Ông không chỉ tài trợ phân bón, giống cây trồng mà còn trực tiếp chỉ dẫn họ cách làm vườn tăng năng suất”.