Bài 1: OCOP và tinh thần khởi nghiệp
“OCOP” là sân chơi dành cho cộng đồng kinh tế ở nông thôn, trong đó có thanh niên. Là đối tượng trẻ có trình độ học vấn, nhiệt huyết, có tư duy đổi mới, dám nghĩ, dám làm, nhiều doanh nhân trẻ Hà Tĩnh đã có những thành công bước đầu trên hành trình khởi nghiệp.
Khi ý tưởng khởi nghiệp được hiện thực hoá
“Từ những ngày chưa hiểu gì về trầm hương, tự mua từng khúc gỗ nhỏ về cảm nhận mùi, tìm hiểu, rồi đến đến khi làm ra các sản phẩm trang sức, trang trí, hương trầm…, tôi hiểu đây là sản phẩm được kết tinh bằng tình yêu quê hương thông qua các sản vật quê nhà. Tôi muốn kể cho những người cũng yêu và hiểu giá trị trầm hương, của sản phẩm OCOP những câu chuyện tuyệt vời như thế”, chị Nguyễn Thị Huyền Trang, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại dịch vụ Linh Trang (TP. Hà Tĩnh), chia sẻ với chúng tôi về hành trình khởi nghiệp của mình.
Câu chuyện trở thành danh nhân của chị Nguyễn Thị Huyền Trang (SN 1993) đã truyền cảm hứng cho nhiều người trẻ với sự táo bạo, dám thay đổi bản thân. Bởi trước đó, Trang không biết nhiều về trầm hương, nhưng ở cô gái này luôn toát lên vẻ nhiệt huyết và tình yêu vô hạn với sản phẩm quê nhà. Đồng thời, đây cũng là tấm gương doanh nghiệp trẻ khởi nghiệp tiêu biểu của vùng đất Hương Khê.
Trong câu chuyện với chúng tôi, Trang chia sẻ, trước đây, dù theo học ở Trường Cao đẳng Y tế Hà Tĩnh nhưng bản thân lại đam mê kinh doanh, năm 2019, chị thành lập Công ty TNHH Thương mại dịch vụ Linh Trang (TP Hà Tĩnh) làm đại lý cấp 1 cho các hãng vé máy bay. Hai năm sau, chị quyết định đầu tư làm thêm trầm hương với thương hiệu trầm hương Tâm Thiên Hương.
Trải qua nhiều khó khăn, kiên trì mới mục tiêu đã chọn, đến nay, các sản phẩm của trầm hương Tâm Thiên Hương đã có mặt tại nhiều tỉnh, thành, trong đó 80% là ở Hà Tĩnh và Hà Nội. Lợi thế của trầm hương Tâm Thiên Hương là khi tham gia Chương trình OCOP, được chứng nhận OCOP 4 sao từ cuối năm 2021 nên đã tạo được thương hiệu và niềm tin với khách hàng. Từ doanh thu năm đầu chỉ hơn 100 triệu đồng, đến nay đạt khoảng 2 tỷ đồng/năm, tạo công ăn việc làm cho 10 lao động địa phương với mức thu nhập 6-8 triệu đồng/người/tháng. Đặc biệt, Dự án “Trầm hương Tâm Thiên Hương - Hơn cả một trải nghiệm” của Trang đã đoạt giải Nhì tại Lễ trao giải thưởng Chung kết toàn quốc Cuộc thi “Phụ nữ khởi nghiệp sáng tạo và chuyển đổi xanh” năm 2024 do Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam tổ chức.
“Khi quyết định đến với một lĩnh vực mới, ngoài việc phải nghiên cứu, tìm hiểu, tính toán kỹ thì cần thêm... một chút “liều” và dám bước ra khỏi vòng an toàn. Nếu đã có ý tưởng, dự án, hãy cố gắng vượt qua chính mình để hiện thực hóa ước mơ. Tôi may mắn khi có sự đồng hành, hỗ trợ thiết thực của chính quyền, ban, ngành, đặc biệt là gia đình”, Trang chia sẻ.
Nâng tầm ‘sản vật’ địa phương
Lựa chọn khởi nghiệp bằng đặc sản của quê hương, anh Nguyễn Văn Thắng ở xã Sơn Giang (Hương Sơn) đã bước đầu đạt được thành công khi có 2 sản phẩm đạt tiêu chuẩn OCOP 3 sao.
Thắng chia sẻ: “Nhung hươu vốn là loại dược liệu quý với những công dụng như tốt cho xương khớp, tiêu hóa, giúp tinh thần thoải mái, hỗ trợ tăng cường sức khỏe. Tuy nhiên, bán nhung dưới dạng thô sẽ rất khó đảm bảo chất lượng trong quá trình bảo quản, vận chuyển và không đạt giá trị tối đa. Vì vậy, tôi nhen nhóm ý tưởng tìm hướng đi mới để nâng tầm sản phẩm nhung hươu và cao xương hươu”.
Sau những trăn trở đó, đầu năm 2023, Thắng bàn với vợ là chị Lê Thị Hương (SN 1994) quyết định đầu tư gần 1 tỷ đồng xây dựng nhà xưởng, mua máy móc, thiết bị để sản xuất các sản phẩm từ nhung và xương hươu. Vợ chồng anh cũng thống nhất thành lập Hợp tác xã (HTX) Hươu sao Ngọc Linh với 7 thành viên.
Với sự đầu tư chỉn chu, đảm bảo về mặt chất lượng và mẫu mã, 2 sản phẩm rượu nhung hươu và cao xương hươu của vợ chồng Thắng đã được Hội đồng Đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP huyện Hương Sơn công nhận đạt tiêu chuẩn OCOP 3 sao đầu tháng 7/2024. Việc trở thành sản phẩm OCOP đã giúp thương hiệu hươu sao Ngọc Linh khẳng định chất lượng, đồng thời, mở ra cơ hội có thêm nhiều thị trường tiêu thụ sản phẩm.
Đến nay, các sản phẩm của HTX Hươu sao Ngọc Linh đã có mặt tại nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước. Trung bình mỗi tháng, HTX xuất bán hơn 5 kg cao xương hươu và hơn 100 chai rượu nhung hươu, mang lại doanh thu hơn 250 triệu đồng, lợi nhuận khoảng 20%. HTX cũng tạo việc làm cho 4 nhân công với mức thu nhập khoảng 5 triệu đồng/tháng.
Không chỉ chị Trang, anh Thắng, nhiều chủ cơ sở OCOP trẻ ở Hà Tĩnh đã có những thành công bước đầu trên hành trình khởi nghiệp. Họ có tinh thần xung kích, dám nghĩ, dám làm, chấp nhận mạo hiểm và rủi ro của một chiến binh thương trường thực sự. Đặc biệt, thế hệ trẻ còn có cơ hội và khả năng tiếp cận, tiếp nhận công nghệ mới tốt hơn để ứng dụng số hóa vào hoạt động sản xuất kinh doanh, làm lợi cho doanh nghiệp.
Bà Nguyễn Thị Thanh Bình, phụ trách bộ phận OCOP (Văn phòng Điều phối NTM Hà Tĩnh), cho biết: “Khởi nghiệp từ sản vật quê hương, nhiều thanh niên đã bước đầu gặt hái thành công, góp phần phát triển kinh tế, xây dựng nông thôn mới tại địa phương. Trong bối cảnh gặp muôn vàn khó khăn, thách thức, nhiều chủ cơ sở OCOP là những người trẻ đã mạnh dạn làm mới mình, nhất là tận dụng chuyển đổi số, ứng dụng khoa học công nghệ để chuyển đổi mô hình, nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh.
Với lối tư duy mở, nhiều bạn trẻ đã thành công trong việc sản xuất và hình thành sản phẩm đặc trưng, được lựa chọn tham gia Chương trình OCOP của tỉnh Hà Tĩnh, tiêu biểu như: Bánh đa vừng Nguyên Lâm của anh Lê Văn Duẩn (huyện Kỳ Anh), thực phẩm sạch Thủy Mộc của chị Trần Thị Quang Cảnh (Hương Sơn), nhung hươu Việt của anh Nguyễn Khắc Huân (Hương Sơn), bộ sản phẩm bột rau củ Hatisa của anh Nguyễn Mạnh Tường (Công ty TNHH Nông nghiệp sạch Hatisa - TP. Hà Tĩnh).
Cũng theo bà Bình, hướng phát triển của Chương trình OCOP trong thời gian tới là đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ số trong sản xuất và phát triển thị trường; xây dựng đội ngũ chủ thể OCOP trẻ đủ năng lực dẫn dắt người nông dân phát triển kinh tế, thay đổi tư duy sản xuất kinh doanh, đẩy mạnh xúc tiến thương mại để tìm kiếm bạn hàng, mở rộng quy mô sản xuất…