Những câu chuyện mang tinh thần Việt Nam

"Tôi đánh giá rất cao ý tưởng của cuộc thi, đây là lần đầu tiên chúng ta có một cuộc thi như thế này, để lắng nghe câu chuyện Việt Nam được kể thế nào, hình ảnh Việt Nam hiện lên thế nào" - Đại sứ Lương Thanh Nghị nói.

Nguyên là Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam, với Đại sư Lương Thanh Nghị, việc "Kể câu chuyện Việt Nam" như thế nào, nhất là khi kể với thế giới, là điều ông rất tâm đắc.

Ông cho biết, cuộc thi đã khắc họa hình ảnh Việt Nam từ quá khứ, hiện tại cho đến tương lai; từ văn hóa, xã hội cho đến các lĩnh vực khác. Đây cũng là cơ hội để người dân từ mọi vùng miền, mọi lĩnh vực có thể kể lại các câu chuyện hết sức đời thường, giản dị, qua đó người đọc thấy được những trải nghiệm cá nhân và toát lên một tinh thần rất Việt Nam. Nó phản ánh bản sắc văn hóa, cốt cách con người Việt Nam cũng như khát vọng vươn lên của con người Việt Nam trong thế giới hiện đại ngày nay.

Với khoảng 100 bài viết được chọn đăng trên báo Dân Việt trong số khoảng 1.200 bài viết gửi đến dự thi, Đại sứ Lương Thanh Nghị cho biết, ông đã đọc hầu hết các bài đăng báo, kể cả những bài không vào chung khảo.

"Các bài viết là những câu chuyện rất xúc động" - Đại sứ nói. Ông cho biết, có những câu chuyện chỉ kể về một miền quê hết sức bình dị với nghề làm nông nghiệp. Nhưng cũng có những câu chuyện kể về những người làm nghệ thuật hết sức sáng tạo, kết hợp bản sắc dân tộc với sự sáng tạo của mình để đưa nghệ thuật Việt Nam ra thế giới.

Hay như những câu chuyện về trải nghiệm của người nước ngoài tại Việt Nam. Họ đã sống, làm việc tại Việt Nam và nhận ra Việt Nam có một lực hút rất mạnh, khiến họ tiếp tục yêu và cống hiến cho Việt Nam.

Rồi những câu chuyện hết sức nhân văn về các hoạt động cộng đồng, cùng rất nhiều câu chuyện khác về những mảnh đời, những con người rất cụ thể, chân thực.

"Qua cuộc thi này, chúng tôi đánh giá rằng kể câu chuyện Việt Nam không hẳn là kể những điều gì quá to tát. Nó phải xuất phát từ sự chân thực, từ chính những con người với những câu chuyện giản dị nhưng toát lên được tinh thần Việt Nam" - ông Lương Thanh Nghị cho biết.

Đại sứ đặc biệt ấn tượng với những câu chuyện về một người thu rác làm sạch đáy biển, về những nông dân phát triển các sản phẩm của mình thành sản phẩm sạch bán ra thị trường nước ngoài... "Thế giới họ cần nghe điều đó. Trước đây họ nghe nhiều câu chuyện Việt Nam là về chiến tranh, thậm chí phim ảnh, báo chí nước ngoài viết về Việt Nam đến bây giờ vẫn thế. Nhưng gần đây họ đã nhìn Việt Nam bằng con mắt khác, một Việt Nam khát vọng vươn lên" - ông nói.

Từng là Phó Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài, Đại sứ Việt Nam tại Australia, Đan Mạch, ông Lương Thanh Nghị đã nhận ra những "người quen" của mình qua các bài viết của độc giả - những nhân vật Việt kiều hay câu chuyện của người nước ngoài về Việt Nam.

Ông đánh giá cao bài viết về một Việt kiều mang hai dòng máu Việt – Thái. "Nhân vật thể hiện căn tính, cốt cách người Việt, dù đi đâu cũng hướng về cội nguồn. Bác Đỗ Trọng Khôi thật sự là một tấm gương của người Việt" - ông cho biết.

Ông nhận định rằng các bài viết của các tác giả người nước ngoài đều mang tình yêu sâu nặng với Việt Nam thông qua tình cảm và trải nghiệm của chính mình sau thời gian làm việc và sinh sống ở Việt Nam, chẳng hạn như bài viết của tác giả Saleem người Palestine hay bài viết của tác giả người Đức Andreas Stoffers.

Nâng tầm cuộc thi

"Làm sao câu chuyện Việt Nam phải được người nước ngoài kể lại, người nước ngoài biết đến, như thế hình ảnh Việt Nam càng được quảng bá rộng rãi, cuộc thi càng có sức thu hút" - Đại sứ nói và đề xuất Báo Dân Việt có thể phối hợp với Học viện Ngoại giao để dịch các bài dự thi ra tiếng nước ngoài nhằm lan tỏa trên các nền tảng xuyên biên giới.

Với hơn 1.200 bài dự thi, Ban giám khảo đã làm việc rất khẩn trương, nghiêm túc, công tâm và khách quan. "Chúng tôi đã chọn ra được những bài viết rất xuất sắc, truyền tải được thông điệp không chỉ đối với bà con trong nước mà còn với cả thế giới. Thứ hai, các bài viết mang tính chân thực với những con người cụ thể. Thứ ba, các bài thi đáp ứng tốt các tiêu chí về văn phong, bút pháp, tính logic cũng như tính văn học và nghệ thuật" - Trưởng Ban giám khảo Lương Thanh Nghị cho biết.

Trong quá trình chấm giải, ông Nghị thấy rằng có những nhân vật trong tác phẩm - kể cả tác phẩm không đoạt giải, nhưng câu chuyện của họ mang sức truyền cảm hứng rất lớn lao và mạnh mẽ.

"Tôi mong rằng báo Nông thôn Ngày nay và Dân Việt sẽ tiếp tục duy trì cuộc thi trong những năm tới để chúng ta được thưởng thức thêm nhiều tác phẩm giá trị, góp phần đưa câu chuyện Việt Nam ra thế giới" - Đại sứ Lương Thanh Nghị nói.

Đầu năm 2026, Chính phủ đã thông qua chiến lược về quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài. Đại sứ Lương Thanh Nghị cho rằng đây là một chiến lược rất kịp thời. Việc kể câu chuyện Việt Nam chính là một phần trong chiến lược và cuộc thi của Báo Dân Việt là cuộc thi đầu tiên triển khai chiến được đó.

Ngoài ra, gần đây Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết 23 về công tác người Việt Nam ở nước ngoài, trong đó nhấn mạnh hai điểm nổi bật: Thứ nhất, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài là nguồn lực chiến lược. Thứ hai, trong việc xây dựng cơ chế, chính sách, cộng đồng kiều bào là người đồng hành và đồng kiến tạo.

Trong bối cảnh đó, theo Đại sứ Lương Thanh Nghị, những câu chuyện về người Việt Nam ở nước ngoài có tác dụng rất lớn trong việc "tiếp lửa" cho các thế hệ người Việt. Các nhân vật truyền cảm hứng trong cuộc thi sẽ tạo tác động tích cực, là nguồn cổ vũ để kiều bào ngày càng tham gia nhiều vào các hoạt động trong nước và đóng góp nhiều hơn cho quê hương.

"Các bài viết Kể câu chuyện Việt Nam được đăng tải trên Báo điện tử Dân Việt sẽ giúp cộng đồng ta ở nước ngoài dễ dàng truy cập và theo dõi thường xuyên. Đây là kênh thông tin, tuyên truyền rất tốt. Bà con ở xa xứ sẽ hiểu hơn về cuộc sống, những tấm gương tiêu biểu ở trong nước, đồng thời cũng hiểu hơn về những nhân vật có tầm ảnh hưởng ngay trong cộng đồng kiều bào. Điều đó vô hình trung trở thành sợi dây gắn kết, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc" - Đại sứ Lương Thanh Nghị nói.